Gruzja leży pomiędzy Morzem Czarnym i Kaspijskim, na granicy między Europą i Azją. Określana mianem „klejnotu Kaukazu” zajmuje południowe rejony tego masywu górskiego o długości 1100 km. Pomimo stosunkowo niewielkich rozmiarów, kraj ten stanowi raj dla wędrowców – i nie ma tu znaczenia, czy wolisz odkrywać odległe średniowieczne osady, czy podejmować się długich wypraw na pustkowiach.

Rozwój turystyki w Gruzji był przez lata utrudniany przez toczące się wojny i utrzymującą się niestabilność regionu, jednakże na szczęście czasy te już się zakończyły i kraj ten prężnie otwiera się na świat. Pomimo to, w internecie wciąż jest bardzo mało informacji trekkingach po Gruzji. Korzystając z okazji prezentujemy więc 7 najlepszych, naszym zdaniem, wielodniowych wędrówek, które znajdują się na liście wielu wspaniałych rzeczy, jakie Gruzja ma w swojej ofercie.

1. Z Mestii do Uszguli (Swanetia)

Wędrówka ta łączy Mestię, centrum regionu Swanetia, z górskim kompleksem wiosek Uszguli. Uszguli jest jedną z najwyżej położonych osad wiejskich na Kaukazie. Jest to najpopularniejszy szlak turystyczny w Gruzji – i nie bez powodu, bo oferuje on wspaniałe zabytki przyrodnicze i historyczne, jest dostępny i niezbyt długi. Kolejną zaletą jest możliwość noclegu w zabytkowych, rustykalnych wioskach, więc w przypadku tej wędrówki nie będziesz potrzebować namiotu. Jeżeli po 4 dniach będziesz dalej czuć niedosyt, z łatwością możesz rozpocząć przygodę i przez kolejne dwa tygodnie odkryć mniej uczęszczane części Swanetii. Zobacz mapę.

Rekomendowane dla: Wędrowców poszukujących możliwie najpiękniejszej scenerii, kontaktu z tubylcami, komfortu, lubiących spotkania z innymi turystami na szlaku.
Dystans: 58 km
Czas przejścia: 4 dni
Wskazówka: Aby zobaczyć jeszcze lepsze widoki, w pierwszym dniu wybierz wyższej położoną trasę przekraczającą masyw Zuruldi, spędzając noc w Tsvirmi (zamiast noclegu w miejscowości Zhabeshi).

Opis trasy: Program trekkingu dzień po dniu Trekking Mestia – Uszguli.

2. Z Szatili do Omalo (Tuszetia)

To wędrówka pomiędzy dwiema wioskami: Omalo w Tuszetii i Szatili w Chewsuretii, historycznymi centrami tych górskich regionów. Interesująca nie tylko ze względu na pomniki przyrody, ale także kilka średniowiecznych wiosek ufortyfikowanych przez kamienne wieże, takich jak Omalo, Dartlo, Girevi, Mutso, Szatili. Pierwsze dwa dni idzie się w niezasiedlonej dolinie, później przechodzi odcinek na pustkowiu, gdzie można spotkać sporadycznie tylko pasterzy, innych wędrowców lub straż graniczną. Punktem kulminacyjnym tej wyprawy jest wysoka na 3413 m n.p.m. przełęcz Atsunta. Zobacz mapę.

Rekomendowane dla: Tych, którzy chcą doświadczyć kultury ludzi z gór, a także obozować na pustkowiu.
Dystans: 70 km
Czas przejścia: 5 dni
Wskazówka: Będzie Cię kusić rozbicie obozowiska na grzbiecie przełęczy Atsunta ze względu na przepiękne widoki, jednak postaraj się znaleźć położone niżej, bezpieczniejsze miejsce. Burze na Kaukazie bywają niebezpieczne.

Opis trasy: Trasę trekkingu można pokonać w obu kierunkach – my zdecydowanie polecamy kierunek z Omalo do Szatili. Program trekkingu dzień po dniu możecie sprawdzić na Trekking Omalo – Szatili. 

3. Wędrówka przez przełęcz Chaukhi (Chewsuretia), dla ambitniejszych połączona ze wspinaczką na szczyt!

Popularny szlak łączący osadę Juta w regionie Kazbegi z wioską Roszka w regionie Chewsuretia. Bardzo interesujący ze względu na imponujący masyw Chaukhi z siedmioma ostrymi szczytami oraz konieczność wejścia na 3338-metrową przełęcz Chaukhi. Po drugiej stronie przełęczy znajdują się jeziora Abudelauri – trzy piękne wysokogórskie jeziora o różnych kolorach (zielonym, niebieskim i białym). Dla tych, którzy chcą się wybrać jedynie na jednodniową wycieczkę polecamy wczesnoporanny start z wioski Juta i dojście do jezior Abudelauri i z powrotem. Urozmaiceniem w takim wypadku może być przejście z Juty do jezior w jedną stronę przez przełęcz Chaukhi a powrót przez niższą ale równie widokową przełęcz Sadzele. Takie przejście zajmie Wam zdecydowanie cały dzień – w zależności od tempa i warunków pogodowych zarezerwujcie sobie około 8 godzin.

Uwaga – przy słabych prognozach nie idźcie przez przełęcz Chaukhi tylko wybierzcie raczej Sadzele – Chaukhi jest zbyt eksponowana i tym samym niebezpieczna przy nagłych załamaniach pogody.

Jeżeli masz więcej czasu, możesz skierować się na północ i odwiedzić dolinę Arkhoti. Szczególnie warte zwiedzenia są wyższe partie tej doliny – można się tu spodziewać cudownych wąwozów, wodospadów oraz kompletnej samotności. Następnego dnia możesz przejść przez Arkhoti i wrócić do Juty. Zobacz mapę.

Rekomendowany dla: Osób, które widziały już Kazbegi i najznamienitsze widoki Gruzji i szukają kolejnych wspaniałych scenerii w pobliżu.
Dystans: 21 km (w jedną stronę) albo 52 km (w dwie strony, z powrotem przez Arkhoti)
Czas przejścia: 2 dni (w jedną stronę) albo 4 dni (w dwie strony, z powrotem przez Arkhoti).

Uwaga: przejście przez przełęcz Sadzele oznacza konieczność zarejestrowania się w posterunku służb granicznych i uzyskania przepustki.

4. Wędrówka przez Lagodeski Park Narodowy

Kaukaz jest domem dla wielu gatunków zwierząt, lecz czasem jego doliny sprawiają wrażenie opuszczonych oraz pozbawionych życia. Jest to spowodowane instynktem myśliwskim (albo, mówiąc bardziej dosadnie, kłusownictwem) miejscowej ludności. Jeżeli dzika przyroda jest tym, czego szukasz, powinieneś udać się do Parku Narodowego Lagodechii, najstarszego rezerwatu przyrody w Gruzji. Został on założony przez Polaka, Ludwika Młokosiewicza, w 1912 roku.

Park oferuje kilka szlaków turystycznych; najbardziej interesujący z nich prowadzi do jeziora Czarnych Skał. Przekroczysz zachowane do dziś pierwotne ponad 100-letnie lasy. Z pewnością spotkasz również wielu przedstawicieli lokalnej fauny, jak kozice, jelenie czy cietrzewia kaukaskiego. Po wspięciu się ponad linię drzew ujrzysz cudowne górskie widoki. Szlak kończy się niedaleko jeziora Czarnych Skał na wysokości 2800 metrów n.p.m. Zobacz mapę.

Rekomendowane dla: Wędrowców poszukującym nie tylko pomników przyrody, ale także dzikiej przyrody.
Dystans: 40 km (w dwie strony)
Czas przejścia: 3 dni

Opis trasy: Program trekkingu rozpisany dzień po dniu znajdziesz w opisie naszej dwutygodniowej wyprawy Wyprawa na najwyższy szczyt Azerbejdżanu i trekking w Gruzji.

5. Wędrówka przez Dolinę Truso i Jezioro Kelicadi na płaskowyż Keli (okolice Kazbegi i Gudauri)

Ten szlak, zaczynający się w malowniczej dolinie Truso, odkrywa wulkaniczny płaskowyż Keli, który jest jałowym, skalistym kawałkiem terenu, leżącym na zachód od Gruzińskiej Drogi Wojennej. Tylko niewielu ludzi wędrowało kiedykolwiek w tym rejonie, jako że obszar ten znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie terytorium Osetii Południowej i aby go zwiedzić, potrzebne jest pozwolenie od gruzińskich służb granicznych. Najwyższym punktem wycieczki jest jezioro polodowcowe Kelitsadi (3062 m n.p.m.). Jeżeli chciałbyś spędzić więcej czasu w tej okolicy, możesz odwiedzić wąwozy Suatisi i Mna położone w północnej części doliny Truso – oferują one interesujące formacje skalne, wodospady oraz niecodzienne widoki na masyw Kazbegi. Zobacz mapę.

Rekomendowane dla: Wędrowców zaznajomionym z bardziej turystycznymi rejonami Gruzji, szukającym czegoś nowego i imponującego.
Dystans: 37 km
Czas przejścia: 3 dni

Uwaga! Na samo przejście z Doliny Truso do Jeziora Kelicadi nie jest potrzebna przepustka. Przepustki potrzebujecie w Dolinach Suatisi i w Dolnie Mna.

Opis trasy: Program trasy dzień po dniu Trekking Gudauri – Kazbegi.

6. Trekking do jeziora Tobavarchkhili (Swanetia)

Jezioro Tobavarchkhili (Srebrne) jest położone w samym sercu gór Egrisi, które oddzielają region Swanetia od nizin. Żeby do niego dotrzeć, potrzebna jest 3-dniowa piesza wędrówka, następnie możesz skierować się na północ do Swanetii. Nie ma tu zabytków kulturowych, takich jak osady lub twierdze, jest to jednak zrekompensowane bardzo zróżnicowanym środowiskiem – można tu znaleźć jeziora polodowcowe, skaliste wąwozy, wodospady, chatki pasterzy i wiele innych. Co więcej, można tu napotkać zaledwie kilku wędrowców, w większości Gruzinów. Zagraniczni turyści, posiadający ograniczony czas na wycieczkę, a jeszcze bardziej ograniczoną zdolność do zapamiętywania szalonych gruzińskich słów, takich jak „Tobavarchkhili”, zazwyczaj koncentrują się na lepiej znanych obszarach i utrzymują ten klejnot Kaukazu w dużej mierze nienaruszony. Zobacz mapę.

Rekomendowane dla: Miłośników przyrody, którzy wolą unikać tłumów.
Dystans: 70 km
Czas przejścia: 5 dni
Wskazówka: Lepiej mieć w zapasie dzień lub dwa, ze względu na deszczową pogodę w tym rejonie. Jeżeli wszystko pójdzie zgodnie z planem, zapasowe dni możesz spędzić, obozując nad jeziorem i robiąc jednodniowe wyprawy – świetnym pomysłem jest odwiedzenie pasterzy w wąwozie Magana i zasmakowanie tradycyjnego posiłku elarji. Dla lepszych widoków możesz także spróbować wspinaczki na rozmaite góry otaczające jezioro.

7. Trekking w Górach Samsarskich (Mały Kaukaz) czyli wulkany i jeziora

Góry Samsarskie to pasmo będące częścią Małego Kaukazu położonego w południowej części Gruzji – w regionie Samcche-Dżawachetia. I o ile Samcche to okolice uzdrowiska Borjomi, typowo gruzińskie, to już Dżawachetia, na obszarze której położone są Samsary, zamieszkana jest głównie przez Ormian. Krajobrazy również różnią się od tych, jakie spotkacie podczas trekkingów poprzez Wielki Kaukaz.  W Dżawachetii dominują bezkresne przestrzenie usiane stożkami młodych wulkanów i posrebrzone taflami jezior. Nie oczekujcie, że schronicie się w lesie, bo dominują tam głównie piarżyska i łąki. Jeżeli podobało Wam się w okolicach jeziora Kelicadi, to w Samsarach będzie podobnie, choć latem będzie w tych rejonach zdecydowanie cieplej, a zimą temperatury spadają nawet do -30 stopni.

Rekomendowane dla: Poszukiwaczy przestrzeni, nastawionych na widokową trasę, którzy szukają czegoś innego niż do tej pory widzieli w górach Gruzji
Dystans: 45 km
Czas przejścia: 5 dni 

Trasa: Opis trasy dzień po dniu znajdziecie tu Trekking w krainie jezior i wulkanów

Fot. Michał Brezdeń

Część testu powstała dzięki uprzejmości Jozefa Antala prowadzącego Caucasus Trekking Blog, uzupełniony naszymi zdjęciami, poradami i subiektywnym rankingiem 🙂